جه ژنی نوروژ پیروز

منبع : وبلاگ کرد و کردستان

بخش اول :

---

متاسفانه اطلاع یافتیم که اهالی کردزبان سرتاسرجهان در غم ازدست دادن یکی از بزرگان علم و فرهنگ عزادار شدند درگذشت استاد فرهیخته و نویسنده و مترجم توانا و نامدار کرد جناب آقای دکتر ابراهیم یونسی را به همه آریاییان و همچنین مردم فرهنگدوست  استان کردستان  و شهرستان بانه تسلیت عرض می نماییم یادش گرامی و راهش پر رهرو باد

آنهارا که می بینی هم دلت به درد می آید وهم به زندگی امیدوار می شوی پیش خودت فکر می کنی اگر این رعنا قامتان قانع می توانستند درهمان شهر و دیارشان کارو باری مهیا کنند هرگز برای کسب روزی حلال آواره این شهر وآن شهر نمی شدند اما از طرفی سخت کوشی و قناعتشان تورا نیز به آینده امیدوار می کند کرد زبانان عطر فروشی را می گویم که برای کسب نانی بی منت راهی دوردست ها می شوند هم با مبلغی اندک بوی خوش عطر گلها را به دیگران هدیه می دهند وهم دریایی از امیدواری و قناعت و بزرگ منشی را به صاحبان بصیرت هدیه می دهند کاروبارشان پررونق روزی حلالشان فراوان و قامت رعنایشان برافراشته تر باد 

برگزاری جشنواره ها و همایش های فرهنگی هنری  ( تئاتر دربانه و کتاب در کامیاران و ...) در مناطق کردنشین که هراز گاهی خبر آنها دریافت می شود  بسیار مایه خوشحالی و مباهات است این اقدامات اصولی هم چهره فرهنگ دوست کردها را نمایانتر می کند وهم حرکت هایی زیربنایی وسازنده هستند که نوید آینده ای درخشان را برای اهالی مناطق کردنشین می دهند به امید تداوم

کیانوش رستمی وزنه بردار دلاور کرمانشاهی در مسابقات وزنه برداری قهرمانی جهان در فرانسه با کسب مدال طلا قهرمان بلامنازع جهان شد این افتخار آفرینی برهمه کردهای جهان مبارک باد

اگر چه تاکنون   از طرف بزرگانی چون مرحوم هه ژار وبورکه ای و بابان و دکتر ابراهیم پور و اخیرا مردوخ روحانی و  ... برای گردآوری لغت نامه های کردی و پژوهش های زبانشناسانه کوشش های فراوان و قابل تقدیری  انجام شده است  اما همچنان جای یک فرهنگ لغت فراگیر  وتحقیق جامع که  بتواند همه گویش های کردی را در بربگیرد خالی است ای کاش همچون زبان فارسی یک فرهنگستان زبان و ادبیات کردی در کشورمان دایر می شد تا فرهنگ پژوهان و صاحبنظران و زبانشناسان کرد بدون هرگونه دغدغه فکری و ذهنی در قالب یک حرکت جمعی و هدفمند ضمن پرداختن به زوایای تاریک و ناشناخته و ظرفیت های فراوان زبان و ادب کردی  این سرمایه ملی را  از گزند هجوم واژگان وارداتی حفظ می کردند

مالت مکه بیت. زیارتت کعبه بیت  . جیرانت پیغه مبر بیت . خواردنت ئاوی که وسه ر بیت . جه ژنی ره مه زانت پیروز

آنطوریکه روزنامه همشهری نوشته استان کرمانشاه در سال گذشته از نظر وقوع طلاق بعد از تهران دومین استان کشور بوده و بنا بر آمار موجود در هر دوساعت یک طلاق به ثبت رسیده است . کردها درطول تاریخ مردم خانواده دوستی بوده و همواره امیدواری درتمامی  لحظات زندگی شان موج می زده است برای اهالی با فرهنگ استان کرمانشاه این آماربالای  وقوع طلاق بسیار تاسف آور بوده و امیدواریم کسانی که اینگونه می اندیشند  همانند دیگر استان های کردنشین در استحکام بنیان خانواده کوشا باشند

به نوشته روزنامه همشهری دکتر ابراهیم یونسی نویسنده نامدار کرد مدت دو سال است که به بیماری آلزایمر مبتلا شده است وی درباره وضعیت فعلی خود به خبرگزاری مهرگفته : آشفته ام و چیزی به یاد نمی آورم اگر بخواهم به خاطرات گذشته فکر کنم باید چند دقیقه تمرکز نمایم دریکی دودقیقه اول چیزهایی به ذهنم می آید اماهمان هم از زودمحو میشود وی در جواب این سئوال که چرا برای درمان به خارج از کشور نمی رود گفته : با کدام پول ؟ من فقط یک حقوق کارمندی می گیرم و پولی برای درمان بیماری ام ندارم شایان ذکر است که دکتر یونسی متولد بانه کردستان است و دارای آثار متعددی در شیوه داستان نویسی و نقد داستان همچون کتاب معروف (( هنر نویسندگی )) می باشد نگارنده بازگشت سلامتی کامل این نویسنده دوست داشتنی کرد از درگاه خداوند بزرگ مسئلت می نماید

ای خودا ته می بیار                     واران ره حمه تی بوار

ده ولات تشنه مو                          توم موحه به تی بکار

سلاو جژنی نوروز زور موبارک

دی ماه زمستان سال امسال برای ما کردها خصوصا اهالی استان ایلام اصلا خوش یمن نبود چون با کمال تاسف و تاثر فراوان دکترمحمد عبداللهی جامعه شناس بسیار سرشناس و استاد برجسته دانشگاه علامه طباطبایی تهران وکسی که دو دوره ریاست  انجمن جامعه شناسی ایران را برعهده داشت  وبلاخره صاحب آثارمتعدد تالیف و ترجمه و ...براثر سکته قلبی دارفانی را وداع گفت وی که متولد سال ۱۳۲۳ ایلام بود ازجمله اساتید برجسته وطراز اول  جامعه شناسی کشور به حساب می آمد که خدمات ارزنده فراوانی در  حوزه  جامعه شناسی به دانشگاهیان ودوستداران علوم انسانی عرضه نمود یادش گرامی و روح بزرگش قرین رحمت اللهی باد

تا کرد هست صفا هم هست

تا کرد هست یکرنگی هم هست

تا کرد هست جوانمردی هم هست

                         پس کرد برای همیشه تاریخ مستدام باد

سه ربه قوربانی ساحیبی قوربان - جه ژنی اسماعیل پیروزبی لیتان - حه جی ابراهیم بیته قسمه تتان ده ستی الهی هه ر له سه ر سه رتان

 از این جمله زیبا  که پشت  یه ماشین سنگین نوشته شده بود  خیلی لذت بردم :

 ((خدایا این سه تا را برایم نگه دار کرد و آریایی و وطن ))

معاون آموزشی وزارت علوم تحقیقات و فن آوری از تاسیس واحدهای بین المللی آموزش عالی دردانشگاههای استان کردستان خبر داد وی همچنین گفته که استان کردستان از نظر رشد جمعیت دانشجویی در کشور اول است این اقدام اگرچه دیر هنگام است اما استفاده از ظرفیت های بسیاربالای فرهنگی کردستان  مایه امیدواری همگان است .

دوستی می گفت اکثر جوانان کردی که در کنکور سراسری رتبه های ممتاز کسب می کنند هنگام انتخاب رشته دانشگاههای کردستان را برای تحصیل انتخاب می کنند و این اقدام پسندیده زمینه افزایش روزافزونتر سطح علمی و اعتبار مراکز آموزش عالی استان را فراهم نموده است این پدیده مبارک هرکردبا غیرتی را به وجد آورده و مایه مباهات همگان است

سلامی چو بوی خوش آشنایی ببخشید خیلی دیر خدمت رسیدم سعی می کنم منبعد غیبت نکنم بزودی با مطلبی جدید خدمت می رسم

دو سه روز پیش مشغول بازخوانی برخی مجلات قدیمی موجود در کتابخانه ام بودم که در مجله آدینه شهریورماه ۱۳۷۱چشمم به نامه ای از روانشاد محمد قاضی مترجم توانای کردتبار که اصلیتی مهابادی دارد افتاد و به آن همه افتادگی و بزرگ منشی او درود فرستادم ماجرا از این قرار بود که شخصی به نام هژبر سنجرخانی طی مقاله ای در مجله آدینه چند ایراد به نحوه ترجمه مرحوم قاضی ازکتاب سقوط پاریس گرفته بود در شماره بعدی همان مجله مرحوم قاضی طی جوابیه ای که در نهایت ادب نوشته شده بود ضمن تشکر فراوان از آقای سنجرخانی آمادگی اش را برای پذیرش انتقادات و ایرادهای دیگر همین اثر و ترجمه های دیگر را به اطلاع رسانده بود هرچند از شخصیت فرهیخته ای چون مرحوم قاضی جز این انتظاری نبود اما سئوال اساسی این است که چرا ما از اینگونه انسان های ممتاز الگو نگرفته وبا کمترین انتقادی تحمل خویش را از دست داده و تا مدتها ماجرا را رسانه ای می کنیم ...

استاد حسن کامکار یکی از برجسته ترین چهره های موسیقی کشورمان در سال ۱۳۰۱در شهر سنندج دیده به جهان گشود از سن دوازده سالگی تحصیلات موسیقی را آغاز کرد ودر طول زندگی پربار خود که از کار در دسته موزیک شروع شد وتا تصنیف آثار اصیل موسیقی ایرانی ادامه داشت پیوسته در زنده نگه داشتن موسیقی سنتی کشورمان کوشش های بسیاری را بعمل آورد . استاد کامکار در طول هفتاد سال زندگی هنری خود به پرورش شاگردان لایقی از جمله فرزندان خود هوشنگ و پشنگ و بیژن و قشنگ و اردشیر و ارسلان و ارژنگ و اردوان کامکار همت گماشت وی پس از پشت سرگذاشتن یک دوره طولانی بیماری در بیست و چهارم اردیبهشت ماه هفتاد و یک دیده از جهان فروبست .

راستش می خواستم درباره چیز دیگری بنویسم اما مشاهده یک خبر تاسف انگیز در برخی روزنامه ها موجب شد که به آن بپردازم سامان طهماسبی کشتی گیر کردستانی که در وزن هشتاد و چهار کیلو گرم مدالهای جهانی و آسیایی زیادی را نصیب ایران نموده است در آستانه تغییر ملیت قرار دارد و می خواهد تابعیت کشور آذربایجان را بپذیرد .براساس خبری که ایسنا و آذربایجانی ها منتشر نموده اند طهماسبی در مسابقات قهرمانی کشور آذربایجان با برد مقابل نفر سوم اروپا مدال طلا و جایزه پنج هزار دلاری و ماهیانه هفتصد و پنجاه دلار حقوق ماهیانه را کسب نموده است .بیست روز پیش این کشتی گیر کردستانی در مصاحبه با یکی از خبرگزاریهای داخلی امسئولان ورزش گلایه کرده و گفته که نه شغلی دارد و نه خانه ای و مسئولان هم حاضر نیستند به او کمک کنند و بلاخره اینکه ...

زانیار حسامی طی مقاله ای در نشریه شکوه آزادی با عنوان ((ریتم در موسیقی کردی )) نوشته موسیقی کردی یکی از جذاب ترین و تاثیر گذارترین موسیقی ها در میان موسیقی ملت های مختلف است . وی در ادامه مقاله به شاخص ترین عنصر موسیقی کردی یعنی ریتم پرداخته و ریتم هایی موجود در این نوع موسیقی را به دو دسته ریتم های محلی و ریتم های خانقاهی تقسیم کرده است و ...

دیروز یکی از دوستان  که از مسافران مقیم شهردیگری برایم تعریف می کرد که پس از صرف نهار در آبیدر هنگام ترک محل تلفن همراهم که فقط گوشی اش بالای یک میلیون قیمت داشت را در آبیدر جا گذاشتم وقتی متوجه موضوع شدم که حدود بیست کیلومتری از سنندج خارج شده بودم توسط تلفن همراه خانم به گوشیم زنگ زدم که یک مامور نیروی انتظامی پشت خط گفت : یک نفر از همشهریان سنندجی گوشی شما را پیدا کرده و به من تحویل داده است الآن درهمان آبیدر هستم بیا و تلفن همراهت را تحویل بگیر .

                                         *  *  *

عین همین موضوع برای خودم در سنندج سال هشتادوشش پیش آمد به اتفاق خانواده حدود آبانماه از تعطیلی و مرخصی چند روزه استفاده کردم و از یکی دیگراز استان های کرد نشین برای دیدار فرزند دانشجویم عازم سنندج شدم بعد از سه چهارروز اقامت روزی که بلیط ساعت پنج بعد از ظهر داشتیم مدت حدود یکی دو ساعت در پارک نزدیک مرکز آموزشی فرزندم نشستیم بعد که خواستیم او را تا خوابگاهش بدرقه نماییم پس از خداحافظی  وقتی می خواستیم عازم ترمینال مسافربری سنندج شویم متوجه شدیم مقداری از اسباب و اثاثیه خریداری شده و کیف پول را در همان پارک جا گذاشته ایم بقیه را در مکانی منتظر گذاشتم و  خودم نومیدانه برگشتم به همان پارک با کمال تعجب دیدم علیرغم اینکه جای سوزن انداختن نبود  و پارک  حسابی شلوغ شده بود  اما اسباب و اثاثیه و کیف پول در همان جا دست نخورده باقی بود باور بفرمایید خوشحالیم بیشتر بابت داشتن اینچنین هم زبانانی با فرهنگ و امانتدار بود که خاطرات از این دست خیلی خلق کرده و می کنند ...

به گزارش برخی رسانه ها برای اولین بار دراستان کردستان خانواده یک فرد چهل ودوساله که براثر تصادف رانندگی دچار مرگ مغزی شده بود موافقت کردند که اعضای بدن فرزندشان نوید بخش تداوم زندگی دیگر بیماران باشد دراین امر خداپسندانه خانواده بهزاد نجفیان ساکن شهرستان بیجار که در بخش مراقبت های ویژه بیمارستان بعثت سنندج بستری بود اعضای بدن اورا اهدا کردند . * * * روزنامه همشهری طی یک گزارش در شماره پنج شنبه گذشته ضمن معرفی مسجد دارالاحسان سنندج خواستار توجه مسئولین امر به این بنای مذهبی تاریخی شده است . به نوشته این روزنامه مسجد دارالاحسان سنندج متعلق به دوره قاجار از زیباترین مساجد دوایوانی است که به سبک اصفهانی درسال 1227هجری قمری ساخته شده است این گزارش ادامه می دهد که بی حوصلگی محض در انتخاب تناسبات شهری و بی دقتی آشکار در پایمال کردن افق پرهویت بنای این مسجد وضایع شده حقوق تاریخی آن توسط ساختمان های مجاور از مشکلاتی است که بایستی توسط میراث فرهنگی مورد توجه قرار می گرفت .

انسان وقتی زندگی نامه برخی از افراد نخبه را می خواند متعجب و متاسف و مفتخر می شود متعجب از آن جهت که چرا تاکنون آدم هایی به این بزرگی را نشناخته است .متاسف برای عدم معرفی اینگونه سرمایه های انسانی استان کردستان حتی به خود کردها است و مفتخریم به وجود  چهره های پرفروغی همانند دکتر قطب الدین صادقی که حقیقتا مایه سربلندی ماست درپایان این نوشتار فقط چند خط  از زندگی نامه دکترصادقی به نقل از روزنامه جام جم دیروز را می آوریم به امید آنکه کردستانیها هرچه بیشتر قدردکتر صادقی وبسیاری دیگر از نخبگانشان نظیر بهمن قبادی و دکتر بیژن ذوالفقارنسب و دکتر ابراهیم یونسی و مرحوم محمد قاضی و ... را بدانند و این بزرگان نیز زادگاه خویش را از یاد نبرده و نسبت به کردستان بزرگ و دوست داشتنی ادای دین نمایند .دکتر قطب الدین صادقی در سال ۱۳۳۳۱در سنندج متولد شده دارای مدرک دکتری هنرهای نمایشی از دانشگاه سوربن فرانسه است و هم اکنون  یکی از مطرح ترین کارگردانان تئاتر و مدرس دانشگاه در حوزه هنرهای نمایشی می باشد .

گویا قرار است به زودی یک نمایشگاه کتاب با حضور ناشران داخلی و خارجی در سنندج برگزار شود بدون شک  شاخص توسعه یافتگی یک استان فقط عمران و آبادی و مدرن کردن سخت افزاری و توجه به روبناها نیست بلکه توسعه فرهنگی برای بقیه عرصه ها زیربنا محسوب می شود و توسعه واقعی وقتی محقق می شود که استان دارای شهروندانی با افکار توسعه یافته باشد صاحبان اندیشه ها هستند که زمینه تحقق بقیه اهداف توسعه را فراهم می نمایند و برگزاری نمایشگاه کتاب تاثیر بسزایی در محرومیت زدایی فرهنگی دارد.

روزنامه آفرینش طی گزارشی در شماره اخیر خود نوشته است : استان کردستان با تولید سالانه حدود سی هزار تن محصول توت فرنگی از سطح دوهزارو پانصد هکتار زمین حدود هشتادوهشت درصد کل محصول توت فرنگی کشور را تولید می کند بنابراین قطب اصلی تولید این محصول در کشور محسوب می شود .درادامه این گزارش آمده است : توت فرنگی که در کردستان ازآن به عنوان ملکه میوه ها نام برده شده است در تغذیه سالم کودکان و بیماران و شادابی پوست و تامین ویتامین های مورد نیاز بدن نقش بسزایی دارد .

نشریه طنین غرب درشماره اخیر خود طی یادداشتی از عدم حضور استان کردستان در همایش بین المللی سرمایه گذاران مقیم خارج از کشور که چندروز پیش در شیراز برگزار شد انتقاد کرده و نوشته استان کردستان به عنوان یکی از نیازمندان اصلی جذب سرمایه های بخش خصوصی مهمترین غایب این همایش بود . درپایان این یادداشت آمده است : کردستان در مسیر محرومیت زدایی و توسعه با توجه به محدودیت منابع واعتبارات دولتی نباید این فرصت های طلایی را از دست بدهد زیرا اینگونه فرصت سوزی ها فاصله استان را با دیگر مناطق کشور افزایش داده و توسعه نیافتگی را تداوم می بخشد